FULYA
KOCABALKAN

Yavaşlamanın kaçınılmaz olduğu bir yıla yaklaşıyoruz. Nedenini açıklayalım:

Avrupa, ekonomisini içinde bulunduğu borç krizinden kurtarabilmek için halihazırda 750 milyar euro seviyesinde bir fon büyüklüğü ortaya kondu ve bunun 190 milyar euro´luk kısmı kullanıldı. Dolayısıyla kalan fon ihtiyacı 560 milyar euro olarak görülüyor. Öte yandan bazı hesaplamalara göre Avrupa´nın toplam fon ihtiyacı 2 ile 4 trilyon euro arasında. Böyle devasa bir fon ihtiyacı nereden ve nasıl sağlanır cevaplaması zor bir soru.

Krizden çıkmak için yeterli önlemlerin alınamaması, politik kararların alınmasında zaman kaybı, siyasetçilere olan güvenin azalması gibi sebeplerle çözüme ulaşan yolun belirsiz olması "Kriz ne zaman bitecek?" sorusuna cevabı engelliyor.

Büyüme ve istihdama yönelik beklentilerin olumsuz olması sonuçta vergi gelirlerinde de düşüşü getirecektir. Vergi gelirlerinin artması yönünde vergi indirimleriyle karşılaşabiliriz. Düşük faiz politikasının sürekliliği yatırımların istenen seviyede olmasına imkan verebilir. Dolayısıyla keskin bir resesyon ve yüksek işsizlik oranları ihtimaline karşılık düşük faiz politikasının sürdürülmesi tabloyu yumuşatabilir.

Avrupa´daki mevcut tablonun Türkiye ekonomisine etkisi belli: İhracat hacminin gerileme olasılığı. Nedeni ise açık: Talepte gerileme ve euro-dolar kurunun dolar lehine hareket etmesi. Yani Avrupa´nın ekonomik sorunlarını çözmesi ile ancak Türkiye rahat bir nefes alabilir. TCMB´nin Orta Vadeli Program´da açıkladığı üzere 2012 için büyüme tahmini %4, 2013 için %5. Yani 2012 kolay geçecek bir yıl gibi gözükmüyor. Sadece iç talepteki olumlu seyrin uzun süre devam etmeyeceği ortadayken Avrupa´dan gelecek her olumlu sinyal başta tüketici güvenini de yukarı taşıyacaktır. Ama öncesinde bekle-gör stratejisi ağırlık kazanırken yatırım ve tüketim kararlarında bir hareketlilik beklememek rasyonel olacaktır.

İstikrarsızlığın başrolü oynadığı mevcut durumda 2012´nin nakit yönetiminin yanında risk yönetiminin önem kazandığı bir yıl olacağı açık.